Sociale psychologie

Studie programma

Hoofdstuk 4: Het construeren van zelfwaardering: Hoe we over onszelf voelen (pp. 107ľ114)

Vraag je afů

Wat je moet weten

  1. Balanceren tussen Accurate Zelfkennis en Zelfverheffing (pp. 107ľ109)
  2. De Evaluatie van Persoonlijke Ervaring: Een Enkele Keer Pijn, maar Meestal Fijn (pp. 109ľ110)
    1. Zelfverheffing
    2. Zelf-complexiteit
  3. Sociale Vergelijkingen: Beter of Slechter dan Anderen? (pp. 110ľ112)
    1. Sociale vergelijking
    2. Vertekende sociale vergelijking
  4. Waarom Zelfverheffing? (pp. 112ľ113)
  5. Zelfwaardering in een Culturele Context (pp. 113ľ114)
Balanceren tussen Accurate Zelfkennis en Zelfverheffing

Zelfwaardering vertelt ons hoe goed of slecht we bezig zijn met het aanpassen aan onze sociale omgeving. Om deze functie goed te kunnen vervullen moet onze zelfwaardering een goede reflectie zijn van hoe we ervoor staan. Mensen hebben echter de neiging om hun prestaties en vaardigheden op te blazen, om de zelfwaardering te verhogen. Ons niveau van zelfwaardering is dan ook een compromis tussen deze twee motieven, accuraatheid van zelfwaardering en zelverheffing.

Case study: Impliciet ego´sme en grote levensbeslissingen

Onderzoeksactiviteit: Benoem jouw keuze

De Evaluatie van Persoonlijke Ervaring: Een Enkele Keer Pijn, maar Meestal Fijn
Zelfverheffing

Gebeurtenissen die een positieve of negatieve werking op ons hebben, be´nvloeden onze zelfwaardering. Echter, zelfverheffingsvertekeningen kunnen de impact die gebeurtenissen hebben kleuren, zodat negatieve gebeurtenissen minder effect hebben en positieve gebeurtenissen een groot effect hebben op onze zelfwaardering. ╔Ún vertekening is dat we ons vooral begeven in situaties die ons een positief gevoel geven en situaties vermijden die ons een negatief gevoel geven. Een andere vertekening is ons selectieve geheugen: we hebben een beter geheugen voor succes dan voor falen.

Zelf-complexiteit

Onze zelfkennis is georganiseerd rond meerdere zelven. Hoe meer zelven, hoe groter de zelf-complexiteit. Hoe kleiner deze zelf-complexiteit, hoe meer impact falen op een specifiek aspect van het zelf heeft.

Sociale Vergelijkingen: Beter of Slechter dan Anderen?
Sociale vergelijking

Mensen evalueren zichzelf (o.a.) door zich met anderen te vergelijken. Het resultaat van deze vergelijking kan positief dan wel negatief zijn. Dit resultaat hangt af van twee factoren in de vergelijking: hechtheid met de vergelijkingspersoon en de belangrijkheid van het attribuut in kwestie.

Vertekende sociale vergelijking

We vermijden vergelijkingen die ons er slecht op laten staan. ╔Ún tactiek om dit te voorkomen is door een afstand te scheppen met de succesvolle vergelijkingspersoon. Een andere vorm van zelfbescherming is neerwaartse vergelijking: het vergelijken met mensen die minder geluk hebben of minder succesvol zijn.

Waarom Zelfverheffing?

Als een accuraat niveau van zelfwaardering zo belangrijk is als indicator voor onze sociale status, waarom zijn we dan zo gericht op een positieve vertekening van ons zelfbeeld?

Zelfwaardering in een Culturele Context

De zelfverheffende vertekeningen opereren anders in verschillende culturen. In onderling afhankelijke culturen zijn mensen minder gericht op deze vertekening, of vertonen zelfs het omgekeerde effect. Dit verschil wordt verklaard door een verschillende kijk op het zelf: In onafhankelijke culturen ligt de focus vooral op autonome en separate aspecten van het zelf. In onderling afhankelijke culturen ligt de focus meer op het vermogen om in harmonie met anderen samen te leven. In deze culturen wordt negatieve informatie over het zelf dan ook vooral gebruikt om dit vermogen te verbeteren. Zelfkritiek is dus, in beide soorten culturen, een manier van zelfverbeteringen, dus vertoont men in beide culturen zelfverheffing, ofschoon op verschillende manieren. In beide culturen is een hoge zelfwaardering belangrijk, omdat deze ons informatie geeft over ons succes en acceptatie.

Wat betekent dit?

Accurate zelfkennis betreffende onze capaciteiten is belangrijk om ons leven te leiden en om controle te hebben over ons leven. Maar accuraatheid is niet het enige motief om het zelf te evalueren. Zelfwaardering wordt ook voor een groot deel be´nvloed door de motivatie om zich goed te voelen over zichzelf. Deze motivatie kleurt onze gedachten en gevoelens over onszelf door middel van zelfverheffingsvertekeningen. We hebben een reeks van zelfverheffende vertekeningen tot onze beschikking om met positieve en negatieve zelf-relevante informatie om te kunnen gaan. Er zijn culturele verschillen in zelfverheffing, maar in alle culturen is zelfwaardering een indicator van hoe goed we verbonden zijn met onze sociale omgeving en in hoeverre we in staat zijn deze te beheersen.

Volgende onderwerp

Effecten van het zelf: Zelfregulatie processen

Onderwerpen van het hoofdstuk

  1. Hoofdstuk 4 introductie
  2. Het construeren van het zelf-concept: Wat we van onszelf weten
  3. Het construeren van zelfwaardering: Hoe we over onszelf voelen
  4. Effecten van het zelf: Zelfregulatie processen
  5. Het zelf verdedigen: Omgaan met stress, inconsistenties en falen
  6. Overzicht van Hoofdstuk 4 (PDF)
  7. Fill-in-the-blank vragen
  8. Multiple choice vragen